Y BBC mewn perygl o ‘golli cenhedlaeth’ wrth i gynulleidfaoedd iau gefnu arno

24 Hydref 2019

Efallai na fydd y BBC yn gynaliadwy yn ei ffurf bresennol, os bydd yn methu adennill cynulleidfaoedd iau sy’n cefnu mwy a mwy ar ei wasanaethau.

Mae adroddiad blynyddol Ofcom ar y BBC yn edrych ar ei berfformiad yn ystod y cyfnod rhwng mis Ebrill 2018 a mis Mawrth 2019. Fe wnaeth yr adroddiad ganfod bod y BBC, at ei gilydd, yn gwasanaethu gwylwyr a gwrandawyr yn dda, a bod pobl yn fodlon a’r gwasanaeth.

Ond, fel nifer o ddarlledwyr, mae'r BBC yn wynebu tirwedd cyfryngau sy'n newid yn gyflym ac mae'n rhaid iddo wneud llawer mwy i gysylltu â phlant ac oedolion ifanc, neu gallai golli cenhedlaeth o bobl sy'n talu ffi'r drwydded.

Maint yr her sy’n wynebu’r BBC

Mae ein hadroddiad yn tynnu sylw at yr her mae'r BBC yn ei hwynebu. Y llynedd, am y tro cyntaf, roedd llai na hanner (49%) y bobl ifanc rhwng 16 a 24 oed yn gwylio sianeli teledu'r BBC mewn wythnos arferol. Mae'r amser gwylio yn gostwng ymysg oedolion ifanc a phlant, ac mae defnydd y grŵp hwn o iPlayer wedi gostwng wrth i gyrhaeddiad Netflix gynyddu.

Mae heriau tebyg yn cael eu datgelu yn ein hadolygiad o gynnwys newyddion a materion cyfoes y BBC, sydd hefyd yn cael ei gyhoeddi heddiw. Aethom ati i gasglu safbwyntiau gan gynulleidfaoedd ledled y DU, gan edrych ar sut mae pobl yn cael eu newyddion.

Fe wnaethom ganfod mai’r BBC ydy'r brif ffynhonnell newyddion o hyd yn y Deyrnas Unedig, a’i fod wedi cynnal ei enw da am ohebu’n gywir ac yn ddibynadwy. Mewn cyfnod lle mae mwy a mwy o newyddion ffug a gwybodaeth gamarweiniol, mae pobl yn dal i droi at newyddion y BBC i gael safbwynt dibynadwy ar ddigwyddiadau, yn enwedig newyddion sy'n torri.

Fodd bynnag, mae cynulleidfaoedd iau yn cefnu ar gynnwys newyddion a materion cyfoes y BBC, ac yn defnyddio mwy a mwy ar gyfryngau cymdeithasol a gwasanaethau fel Apple News neu Upday. Mae nifer y bobl ifanc sy'n gwylio rhaglenni newyddion a materion cyfoes y BBC wedi gostwng dros y pum mlynedd diwethaf, ac roedd y grŵp hwn hefyd yn cwestiynu pa mor berthnasol oedd darpariaeth newyddion y BBC iddyn nhw, o’u cymharu â gwylwyr hŷn.

Cyrraedd cynulleidfaoedd eraill

Mae'r BBC hefyd yn ei chael yn anodd cyrraedd grwpiau eraill yn y DU.

Mae rhai grwpiau'n anhapus â'r ffordd maen nhw'n cael eu portreadu ar y BBC, ac mae rhai'n teimlo bod rhaglenni newyddion y BBC yn cynrychioli pobl wyn a dosbarth canol Llundain, sy'n canolbwyntio ar safbwynt nad yw'n berthnasol i'w bywydau.

Yr hyn rydym yn disgwyl i’r BBC ei wneud

Dywedodd Sharon White, Prif Weithredwr Ofcom: “Mae'r BBC yn dal yn rhan hanfodol a gwerthfawr o ddiwylliant Prydain. Ond rydyn ni'n poeni bod cenhedlaeth newydd yn cefnu ar ei wasanaethau. Felly, mae’n rhaid i'r BBC nodi cynlluniau mwy mentrus er mwyn cysylltu â gwylwyr a gwrandawyr iau.

“Rydyn ni hefyd eisiau i'r BBC ehangu'r apêl ei newyddion, oherwydd mae rhai gwylwyr a gwrandawyr yn teimlo nad yw'n berthnasol i'w bywydau. Ac mae’n rhaid i'r BBC ganfod ffyrdd o fod yn unigryw ar-lein, oherwydd mae ein hymchwil yn dangos nad yw pobl ifanc rhoi sylw iddo.”

Rydyn ni'n disgwyl i'r BBC fynd gam ymhellach i gyrraedd pobl ifanc, i ehangu ei apêl, i ymgysylltu â chynulleidfaoedd iau ar-lein, i fod yn fwy mentrus o ran sut mae'n cyflawni didueddrwydd dyladwy, i wella ei dryloywder ac i gefnogi gwefannau newyddion eraill yn well.