Un o bob tri defnyddiwr rhannu fideos yn dod o hyd i iaith gasineb

24 Mawrth 2021

Mae un o bob tri o bobl sy'n defnyddio gwasanaethau rhannu fideos ar-lein wedi dod ar draws cynnwys casineb yn ystod y tri mis diwethaf, yn ôl ymchwil newydd gan Ofcom.

Daw'r newyddion hyn wrth i Ofcom gynnig arweiniad newydd ar gyfer gwefannau ac apiau a elwir yn llwyfannau rhannu fideos (VSPs), sy'n disgrifio camau ymarferol i ddiogelu defnyddwyr rhag deunydd niweidiol.

Mae VSPs yn fath o wasanaeth fideos ar-lein sy'n galluogi defnyddwyr i uwchlwytho a rhannu fideos gydag aelodau eraill o'r cyhoedd. Maent yn galluogi pobl i ymwneud ag amrywiaeth eang o gynnwys a nodweddion cymdeithasol.

O dan ddeddfau a gyflwynwyd gan Senedd y DU y llynedd, mae'n rhaid i VSPs a sefydlir yn y DU gymryd camau i ddiogelu pobl dan 18 oed rhag cynnwys fideo sydd â'r potensial i fod yn niweidiol; a'r holl ddefnyddwyr rhag fideos sy'n debygol o annog trais neu gasineb, yn ogystal â mathau penodol o gynnwys troseddol.Ein gorchwyl ni yw gorfodi'r rheolau hyn a dal VSPs yn atebol.

Mae'r arweiniad heddiw wedi'i ddylunio i helpu'r cwmnïau hyn i ddeall yr hyn a ddisgwylir ganddynt o dan y rheolau newydd, ac i esbonio sut y gallant gyflawni eu rhwymedigaethau o ran diogelu defnyddwyr rhag niwed.

Datgelu profiadau niweidiol

Gwnaethom ymchwilio i sut mae pobl yn y DU yn defnyddio VSPs, a pha mor agored y maent i gynnwys a allai fod yn niweidiol. Dyma ein prif ganfyddiadau:

Nid yw 60% o ddefnyddwyr VSP yn ymwybodol o fesurau diogelwch i'w diogelu rhag fideos neu ymddygiad tramgwyddus, treisgar neu amhriodol.
  • Cynnwys casineb. Dywed traean o ddefnyddwyr iddynt weld neu brofi cynnwys casineb. Gan mwyaf, roedd cynnwys casineb wedi'i gyfeirio at grŵp hil, wedi'i ddilyn gan grwpiau crefyddol, pobl drawsryw a'r rhai o gyfeiriadaeth rhywiol penodol.
  • Bwlio, camdriniaeth a thrais. Dywed chwarter o ddefnyddwyr iddynt weld bwlio, ymddygiad ymosodol a bygythiadau, ac roedd yr un gyfran wedi gweld cynnwys treisgar neu aflonyddgar.
  • Cynnwys hiliol. Dywed un o bob pump iddynt weld neu brofi cynnwys hiliol, gyda'r lefelau'n uwch ymysg y rhai o gefndiroedd lleiafrioedd ethnig o'i gymharu â defnyddwyr o gefndir gwyn.
  • Ni fydd 31% o ddefnyddwyr yn rhoi gwybod am niwed posibl gan nad ydynt yn credu y bydd yn gwneud gwahaniaeth. Mae 30% yn teimlo nad yw'n cael eu heffeithio'n uniongyrchol, tra bod 25% yn honni nad oeddent yn gwybod beth i'w wneud na phwy i roi gwybod amdano.
  • Mae'r mwyafrif o ddefnyddwyr yn profi fideos o ryw fath a allai fod yn niweidiol. Dywed saith o bob deg o ddefnyddwyr VSP iddynt gael profiad a allai fod yn niweidiol dros y tri mis diwethaf, gan godi i bron wyth o bob deg ymysg pobl ifanc 13 i 17 oed.
  • Ymwybyddiaeth isel o fesurau diogelwch. Nid yw chwech o bob deg o ddefnyddwyr VSP yn ymwybodol o fesurau diogelwch a gwarchod ar lwyfannau, tra bod chwarter yn unig erioed wedi fflagio neu adrodd cynnwys niweidiol.

Rydym hefyd wedi cyhoeddi dau adroddiad ymchwil gan academyddion blaenllaw o Sefydliad Alan Turing, gan gwmpasu casineb ar-lein; ac o Sefydliad Cymunedau Cysylltiedig Prifysgol Dwyrain Llundain, ar ddiogelu pobl ifanc ar-lein.

Arweiniad ar gyfer diogelu defnyddwyr

Wrth i ni ddechrau ar ein rôl newydd o reoleiddio llwyfannau rhannu fideos, rydym yn cydnabod bod y byd ar-lein yn wahanol i sectorau eraill sy'n cael eu rheoleiddio. Gan adlewyrchu natur llwyfannau rhannu fideos, nid yw'r deddfau newydd yn y maes hwn yn gosod safonau o ran cynnwys. Yn lle, maent yn canolbwyntio ar y mesurau y mae'n rhaid i ddarparwyr eu hystyried i ddiogelu eu defnyddwyr - a gall cwmnïau fod yn hyblyg yn y ffordd y maent yn gwneud hyn.

Mae'r maint enfawr o gynnwys ar-lein yn golygu ei fod yn amhosib atal pob achos o niwed. Yn lle hynny, rydym yn disgwyl i VSPs gymryd camau gweithredol yn erbyn deunydd niweidiol ar eu llwyfannau. Mae'r arweiniad newydd hwn wedi'i ddylunio i'w helpu wrth lunio barn ar y ffordd orau o ddiogelu eu defnyddwyr. Yn unol â'r ddeddfwriaeth, mae ein harweiniad yn cynnig yr hyn y dylai pob llwyfan rhannu fideos ei ddarparu:

  • Rheolau clir ynghylch uwchlwytho cynnwys. Dylai fod gan VSPs delerau ac amodau clir a gweladwy sy'n gwahardd defnyddwyr rhag uwchlwytho'r mathau niweidiol o gynnwys a bennir gan y gyfraith. Dylai'r rhain gael eu gorfodi'n effeithiol.
  • Hwyluso fflagio a chwyno i ddefnyddwyr. Dylai cwmnïau ddefnyddio offer sy'n galluogi defnyddio i adrodd neu fflagio fideos niweidiol yn gyflym ac yn effeithiol. Dylent fod yn glir hefyd o ran pa mor gyflym y byddant yn ymateb, a dylent fod yn dryloyw am unrhyw gamau a gymerir. Dylai darparwyr gynnig llwybr i ddefnyddwyr godi materion neu bryderon yn ffurfiol, ac i herio penderfyniadau trwy ddatrys anghydfod. Mae hyn yn hanfodol er mwyn diogelu hawliau a buddiannau defnyddwyr sy'n uwchlwytho ac yn rhannu cynnwys.
  • Cyfyngu mynediad i wefannau oedolion. Dylai VSPs sydd â lefel uchel o ddeunydd pornograffig roi systemau dilysu oedran effeithiol ar waith i gyfyngu mynediad pobl dan 18 oed i'r gwefannau ac apiau hyn.

Gorfodi'r rheolau

Bydd ymagwedd Ofcom at orfodi'r rheolau newydd yn adeiladu ar ein hanes o ddiogelu cynulleidfaoedd rhag niwed, ac ar yr un pryd cynnal rhyddid mynegiant. Byddwn yn ystyried nodweddion unigryw cynnwys fideo a gynhyrchir gan ddefnyddwyr, ynghyd â hawliau a buddiannau defnyddwyr a darparwyr gwasanaeth, a'r buddiant cyhoeddus cyffredinol.

Os byddwn yn gweld nad yw darparwr VSP wedi cymryd camau priodol i ddiogelu defnyddwyr, mae gennym y pŵer i ymchwilio i hynny a chymryd camau yn ei erbyn. Gallai hyn gynnwys dirwyon, mynnu bod y darparwr yn cymryd camau penodol, neu, yn yr achosion mwyaf difrifol - atal neu gyfyngu ar y gwasanaeth. Gan gydweddu â'n hymagwedd gyffredinol at orfodi mae'n bosib, lle bo'n briodol, y byddwn yn ceisio datrys neu ymchwilio i faterion yn anffurfiol yn gyntaf, cyn i ni gymryd unrhyw gamau gorfodi ffurfiol.

Meddai Kevin Bakhurst: “Nid yw rhannu fideos erioed wedi bod yn fwy poblogaidd, rhywbeth yr ydym wedi'i weld ymysg teulu a ffrindiau yn ystod y pandemig. Ond nid yw'r math hwn o gynnwys ar-lein heb risg, ac mae llawer o bobl yn adrodd am ddod ar draws cynnwys casineb a deunydd a allai fod yn niweidiol.  

“Er bod gwasanaethau fideo'n gwneud cynnydd wrth ddiogelu defnyddwyr, mae llawer mwy i wneud. Rydym yn amlinellu sut y dylai cwmnïau gydweithio â ni i roi trefn ar eu systemau - gan roi'r diogeliad y mae ei angen ar blant a defnyddwyr eraill, ac ar yr un pryd cynnal rhyddid mynegiant.”