Gwneud hi’n haws i lansio gwasanaethau di-wifr a thechnoleg 5G newydd

08 Tachwedd 2018

Mae Ofcom wedi rhyddhau mwy o donnau awyr ac wedi cyflwyno rheolau newydd, i’w gwneud yn haws ar gyfer cwmnïau ffôn a band-eang di-wifr i lansio technoleg newydd, yn cynnwys technoleg 5G.

Yn ddiweddarach mis yma, bydd mwy o sbectrwm yn yr ystod amledd 60GHz yn cael ei ryddhau i gwmnïau ei ddefnyddio heb yr angen am drwydded.

Gall y tonnau awyr hyn gael eu defnyddio gan bwy bynnag sy’n dymuno gwneud hynny, ar yr amod eu bod yn cyflawni anghenion yr eithriad trwydded. Gallant gael eu defnyddio ar gyfer gwasanaethau yn cynnwys 5G, y genhedlaeth nesaf o dechnoleg di-wifr  a rhaglenni capasiti uchel iawn fel mynediad di-wifr sefydlog, a fyddai’n galluogi cyflymderau sydd mor gyflym â ffibr i gael eu cyflwyno i gartrefi yn ddi-wifr. Gallent hefyd gynnig cyfleoedd newydd ar gyfer gwasanaethau newydd mewn sectorau eraill.

Mae 5G yn olynu technoleg symudol fel 3G a 4G ac mae disgwyl gwella ar y rhain drwy alluogi miloedd o ddyfeisiau mewn ardal fach i gael eu cysylltu ar yr un pryd. Gallai hyn arwain at fuddio mewn gweithgynhyrchu, trafnidiaeth a gofal iechyd.

Mae’r rheolau newydd a gyhoeddwyd heddiw yn rhan o ymrwymiad Ofcom i helpu’r DU yn ei nod i fod yn arweinydd ym maes 5G.

Dywedodd Philip Marnick, Cyfarwyddwr Grŵp Sbectrwm: “Drwy ryddhau tonnau awyr newydd, nad sydd angen trwydded, rydym yn ategu ein hymrwymiad i alluogi arloesedd. Bydd y sbectrwm hwn yn cefnogi gwasanaethau newydd fel cysylltiadau data cyflymach ar gyfer cartrefi a busnesau a chysylltiadau cyflymder uchel iawn i gefnogi rhaglenni newydd.

“Mae’r sbectrwm sy’n cael ei ryddhau yn fwy na beth sydd ar gael ar gyfer y gwasanaethau rydym yn eu defnyddio bob dydd -symudol, radio, teledu a theledu lloeren a thechnoleg di-wifr. Dylai chwarae rhan hanfodol yn natblygiad gwasanaethau newydd yn cynnwys 5G, er budd defnyddwyr a busnesau.”  

Daw’r newidiadau i rym ar 27 Tachwedd 2018.

Beth yw sbectrwm?

Sbectrwm yw’r seilwaith anweledig sy’n cefnogi’r holl ddyfeisiau sydd yn cyfathrebu’n ddi-wifr -fel teledu, ffobiau allweddi car, monitorau babanod, meicroffonau di-wifr a lloeren. Mae ffonau symudol yn defnyddio sbectrwm hefyd i gysylltu i’r mastiau lleol er mwyn i bobl allu gwneud galwadau a chael mynediad i’r rhyngrwyd.

Mae’r sbectrwm sydd ar gael yn gyfyng, felly mae angen ei reoli yn ofalus. Mae bandiau penodol o sbectrwm yn cael eu defnyddio at ddibenion gwahanol.

Mae’r tonnau awyr rydym yn eu rhyddhau yn cael eu galw’n sbectrwm “ton milimetr”. Maent yn cynnwys tonnau radio sy’n gweithredu ar amlderau uchel tu hwnt. Mae’r amlderau yn yr ystod sbectrwm hwn yn cael eu defnyddio ar gyfer amrywiaeth o wahanol wasanethau yn cynnwys helpu i ddarparu gwasanethau rhyngrwyd di-wifr.

Pa wahaniaeth y disgwylir i 5G ei wneud?