Mae'r cynnwys hwn ar gael yn Saesneg yn unig.

Ofcom yn cynllunio ar gyfer dyfodol ffibr-llawn

06 Rhagfyr 2016

  • Mynediad symlach a rhatach at rwydwaith BT i gystadleuwyr osod band eang tra chyflym
  • Bydd cynigion yn helpu i alluogi cysylltiadau ffibr-llawn i gartrefi ac i swyddfeydd

Bydd hi’n rhatach ac yn haws i gwmnïau fynd ati i adeiladu rhwydweithiau band eang ‘ffibr-llawn’, tra chyflym drwy ddefnyddio’r seilwaith sy’n berchen i BT, o dan gynlluniau cychwynnol sydd wedi cael eu cyflwyno gan Ofcom heddiw.

Ym mis Gorffennaf, rhoddodd Ofcom fanylion strategaeth newydd i hyrwyddo cyflwyno band eang tra chyflym ar raddfa fawr, ar sail llinellau cebl a ffibr sy’n mynd yr holl ffordd at stepen drws pobl. Byddai hyn yn rhoi dewis sy’n wahanol i’r technolegau copr gan fwyaf sy’n cael eu cynllunio gan BT ar hyn o bryd, ac yn sicrhau manteision i bobl ac i fusnesau o ran dewis, arloesedd a phrisiau fforddiadwy.

Mae Ofcom yn credu mai cystadleuaeth rhwydwaith ydy’r sbardun mwyaf effeithiol ar gyfer rhagor o fuddsoddiad mewn rhwydweithiau ffibr o ansawdd uchel. Bydd hyn hefyd yn lleihau dibyniaeth y wlad ar Openreach, adran rhwydwaith BT.

Mae Ofcom yn bwriadu ei gwneud hi’n haws ac yn gynt i ddarparwyr eraill adeiladu eu rhwydweithiau ffibr eu hunain yn uniongyrchol i gartrefi ac i swyddfeydd drwy ddefnyddio polion telegraff a phibellau presennol BT – y twneli tanddaearol bach sy’n cludo ceblau telegyfathrebu. Byddai hyn yn rhoi’r hyblygrwydd i gystadleuwyr BT arloesi wrth i dechnoleg esblygu, ac ymateb i newidiadau yn anghenion eu cwsmeriaid.

Mae Ofcom yn ymgynghori heddiw ynghylch sut gellid cyflawni’r cynlluniau hyn.

Dywedodd Yih-Choung Teh, Cyfarwyddwr Polisi Cystadleuaeth Ofcom: “Ffibr yw’r dyfodol i fand eang, ac mae Ofcom yn helpu i gyflawni hynny drwy gystadleuaeth rhwng rhwydweithiau.

“Heddiw rydym yn egluro sut gellid gwella mynediad at dwneli a pholion BT, a fyddai’n caniatáu i ddarparwyr eraill gysylltu band eang ffibr tra chyflym yn uniongyrchol i gartrefi ac i fusnesau'r DU. Bydd ein cynlluniau yn rhoi mwy o hyder i ddarparwyr fuddsoddi yn eu rhwydweithiau ffibr llawn eu hunain am gost is.”

Mae gwledydd eraill wedi defnyddio mynediad i bibellau a pholion i ymestyn ffibr yr holl ffordd at stepen drws pobol. Yn Sbaen a Phortiwgal, mae hyn wedi esgor ar gystadleuaeth sydd wedi helpu cynyddu argaeledd band eang ffibr-llawn i 79% a 70%. Mae hyn yn cymharu â thua 2% yn y DU ar hyn o bryd.

Telerau teg i gystadleuwyr

Mae Ofcom yn awyddus i sicrhau bod pob darparwr yn gallu gosod ffibr ym mhibellau BT mor hawdd â BT ei hun. Felly mae Ofcom yn cynnig gwella’r broses er mwyn sicrhau na fydd cystadleuwyr o dan anfantais wrth ddefnyddio seilwaith BT i ddefnyddio gwasanaethau band eang tra chyflym.

Mae’r cynigion yn cynnwys newidiadau sy’n golygu y byddai BT yn adennill costau darparu mynediad i drydydd parti, fel trwsio pibellau, yn yr un ffordd ag y mae’n adennill y costau hyn ar gyfer ei ddefnydd ei hun – er enghraifft drwy eu lledaenu dros bob gwasanaeth sy’n defnyddio’r bibell.

Mae Ofcom hefyd yn ystyried newidiadau i ffioedd rhentu Openreach ar gyfer defnyddio ei rwydwaith o bibellau. Ar hyn o bryd mae’r ffioedd rhentu hyn yn gysylltiedig â chostau Openreach; ond gallai cap penodol ar brisiau roi mwy o sicrwydd cynllunio i ddarparwyr yn y dyfodol.

Mynediad cyflymach

Heddiw mae Ofcom yn cynnig diwygiadau a fyddai’n mynnu bod BT yn symleiddio’r broses o gynnal arolygon safle i’w gystadleuwyr, sy’n ddianghenraid o feichus, gan eu gwneud yr un fath â gofynion arolygu Openreach ei hun.

Pan fydd cystadleuydd yn dibynnu ar Openreach i gyflawni gwaith peirianneg, dylai wybod pryd caiff hwn ei gwblhau. Mae Ofcom yn ystyried gofyniad ar gyfer cytundebau lefel gwasanaeth a gwarantau. Fel arall, gallai caniatáu i gystadleuwyr wneud y gwaith peirianneg eu hunain roi mwy o sicrwydd iddynt a lleihau amserlenni a chostau.

Cysylltu ffibr i adeiladau

Ar gyfer tua hanner cartrefi’r DU, mae’r cysylltiad olaf rhwng cartref y cwsmer a’r rhwydwaith yn ‘wifren gollwng’ o bolyn telegraff gerllaw. (Mae hanner arall y cartrefi’n cael eu cysylltu gan gebl tanddaearol.)

Mae cwmnïau sydd eisiau cysylltu ffibr yn uniongyrchol i eiddo yn gallu wynebu problemau fel cyfyngiadau o ran lle a llwyth ar bolion BT, sy’n aml yn cymryd amser ac arian i’w datrys. I’r gwrthwyneb, nid yw’r materion hyn yn effeithio ar BT i’r un graddau – er enghraifft, mae BT yn gallu cysylltu ag eiddo dim ond drwy newid ei wifren gollwng copr bresennol i ffibr.

Felly mae Ofcom yn ymgynghori ynghylch a ddylid mynnu bod Openreach yn uwchraddio ei wifrau gollwng gyda ffibr ar gais unrhyw ddarparwr telegyfathrebiadau sy’n cynnig band eang ffibr llawn i gwsmer. Gallai Openreach wedyn godi ar y darparwr am ddefnyddio’r wifren gollwng.

Map digidol

Mae ar Ofcom hefyd eisiau gweld Openreach yn darparu data cynhwysfawr ar natur a lleoliad ei bibellau a’i bolion. Bydd y ‘map digidol’ newydd hwn o'r DU yn caniatáu i weithredwyr sy’n cystadlu â’i gilydd gynllunio a defnyddio rhwydweithiau datblygedig.

Mae BT nawr yn datblygu cronfa ddata ar-lein, sy’n dangos lleoliad a chapasiti pibellau a pholion, ac mae’n bwriadu ei roi i ddarparwyr telegyfathrebiadau erbyn haf y flwyddyn nesaf. Mae Ofcom yn disgwyl y bydd y cofnodion rhwydwaith manwl yn cael eu darparu mewn fformat priodol i gystadleuwyr BT.

Mae BT eisoes yn treialu prosesau newydd a symlach ar gyfer rhannu ei rwydwaith, gan weithio gyda phum cwmni telegyfathrebiadau arall. Er bod Ofcom yn croesawu’r camau hyn, mae angen gwneud rhagor er mwyn gwella cystadleuaeth rhwydwaith a galluogi cyflwyno mwy o ffibr.

Dyfodol ffibr i’r DU

Blaenoriaeth Ofcom ydy bod pawb yn cael band eang da. Er bod y DU yn cymharu’n dda â gwledydd mawr Ewrop o ran cysylltiad i fand eang tra chyflym, sy’n cynnig cyflymder o 30 Mbit yr eiliad neu fwy, mae nifer o gartrefi a busnesau bach yn dal i fethu cael cysylltiad teilwng. Felly mae Ofcom yn gweithio gyda’r Llywodraeth ar gynlluniau i roi’r hawl i bawb ofyn am wasanaeth 10 Mbit yr eiliad erbyn 2020.

Gan edrych ymhellach i’r dyfodol, mae arnom eisiau gweld band eang tra chyflym ffibr-llawn ar gael yn eang yn y DU. Mae cynlluniau rhai gweithredwyr eisoes ar waith.

Mae BT yn bwriadu cysylltu 2 filiwn eiddo yn y ffordd hon erbyn 2020, ac mae Virgin Media yn bwriadu ymestyn ei rwydwaith ffibr a chebl tra chyflym i gyrraedd 4 miliwn eiddo arall. Mae darparwyr eraill fel TalkTalk, CityFibre a KCOM hefyd yn ymestyn treialon presennol neu’n defnyddio band eang ffibr-llawn.

Serch hynny, mae cystadleuwyr BT wedi mynegi pryder ynghylch y costau a'r amser sydd ynghlwm wrth adeiladu’r rhwydweithiau hyn. Mae cynlluniau heddiw wedi cael eu dylunio i ostwng y rhwystrau hyn yn sylweddol, gan hybu oes newydd o gystadleuaeth rhwydwaith yn y DU.

DIWEDD

We're making it easier for all providers to share the same national network of underground ducts and telegraph poles.

NODIADAU I OLYGYDDION

  1. Mae ar y Llywodraeth hefyd eisiau gweld mwy o gyflwyno ffibr i ragor o gartrefi a busnesau. Fis diwethaf cyhoeddodd reolau cynllunio symlach a diddymu ardrethi busnes ar gyfer seilwaith ffibr newydd am bum mlynedd o 1 Ebrill 2017 ymlaen.
  2. Mae darparwyr telegyfathrebiadau nawr hefyd yn gallu cael mynediad i seilwaith ffisegol ar draws sectorau gwahanol (fel trydan, dŵr a gwasanaethau trafnidiaeth, yn ogystal â thelegyfathrebiadau) drwy Reoliadau Mynediad at Seilwaith y Llywodraeth. Mae Ofcom wedi cyhoeddi arweiniad heddiw ynghylch ein rôl ni yn y broses hon.
  3. Mae cynlluniau Ofcom yn dibynnu ar Ofcom yn canfod bod gan BT bŵer sylweddol yn y farchnad yn y farchnad mynediad lleol cyfanwerthol. Mae adolygiad Ofcom o'r farchnad hon yn parhau, gydag ymgynghoriad ar ei ddadansoddiad o’r farchnad a'r atebion cyfatebol wedi’u cynllunio ar gyfer rhan gyntaf 2017. Bydd yr ymgynghoriad hwn yn bwydo i’r gwaith o ddatblygu’r cynigion terfynol hynny.

CYSYLLTU

Elinor Williams

elinor.williams@ofcom.org.uk

07881987188