Ofcom yn amlinellu cynlluniau i reoleiddio perfformiad y BBC

29 Mawrth 2017

Mae Ofcom wedi cyhoeddi cynigion manwl heddiw ynghylch sut bydd yn rheoleiddio perfformiad y BBC o dan ei Siarter Brenhinol newydd, sy’n amlinellu sut y dylai ddarparu ar gyfer cynulleidfaoedd.

Ar 3 Ebrill Ofcom fydd rheoleiddiwr allanol annibynnol cynaf y BBC. Ein rôl ni ydy dal y Gorfforaeth i gyfrif wrth iddo gyflawni ei ddibenion cyhoeddus, a bydd ei fwrdd unedol newydd yn llywodraethu ac yn rhedeg y BBC.

Byddwn yn monitro’r BBC yn ofalus drwy adolygiadau perfformiad blynyddol, ‘archwiliad iechyd’ hanner ffordd drwy’r Siarter 11-mlynedd newydd a drwy graffu ar y cynllun blynyddol sydd ar fin cael ei gyhoeddi gan y BBC ynghylch sut bydd yn cyflawni ei ofynion.

Mae’r Siarter newydd yn gosod amcanion clir ar gyfer y BBC i wasanaethu cynulleidfaoedd ac mae’n rhoi ffocws mwy pendant ar raglenni unigryw, creadigol ac o ansawdd uchel.

Mae ein ‘trwydded weithredu’ ddrafft, a gyhoeddir heddiw, yn gosod gofynion clir ar y BBC. Mae modd cyflawni’r gofynion hyn ac maen nhw’n fforddiadwy o fewn cyllid presennol ffi’r drwydded a byddant yn cynnal ansawdd rhaglenni’r BBC.

Rydyn ni’n disgwyl i ofynion y drwydded esblygu dros amser, er mwyn adlewyrchu ymrwymiadau’r BBC a’r newidiadau yn anghenion ac yn chwaethau ei gynulleidfa.

Diwallu anghenion y gynulleidfa

Er mwyn rhoi gwylwyr a gwrandawyr wrth galon ein gwaith rheoleiddio rydyn ni wedi cynnal ymchwil manwl i gael gwybod beth sydd ar bobl ei eisiau a beth maen nhw’n ei ddisgwyl gan raglenni a gwasanaethau’r BBC.

Rydyn ni’n disgwyl i’r BBC ganolbwyntio ar y pethau mae cynulleidfaoedd wedi dweud wrthym sydd bwysicaf iddyn nhw. Mae’r rhain yn cynnwys newyddion, rhaglenni i blant a rhaglenni sydd wedi cael eu gwneud yn benodol ar gyfer cynulleidfaoedd yn y DU ac sy’n adlewyrchu amrywiaeth lawn y DU.

Mewn rhai achosion, pan fydd y BBC wedi rhagori ar ei dargedau blaenorol, mae Ofcom yn bwriadu codi’r gofynion hyn yn nes at berfformiad y BBC ar hyn o bryd – bydd hyn yn sicrhau na fydd perfformiad y BBC yn disgyn o dan lefel sy’n dderbyniol yn y dyfodol.

Cynigion Ofcom

Rhaglenni sy’n cael eu gwneud ar gyfer cynulleidfaoedd y DU: Roedd gwariant y BBC ar raglenni newydd sbon sy’n cael eu comisiynu yn y DU wedi disgyn 30% mewn termau real rhwng 2004 a 2015. Felly, rydyn ni’n cynnig cwotâu ar gyfer rhaglenni gwreiddiol o’r DU a fydd yn cael eu dangos am y tro cyntaf ar BBC One, BBC Two, CBeebies a CBBC.

O dan ein cynlluniau, dylai tri chwarter yr holl oriau rhaglenni ar sianeli teledu mwyaf poblogaidd y BBC fod yn gynyrchiadau gwreiddiol, a fydd wedi cael eu comisiynu ar gyfer cynulleidfaoedd y DU. Yn ystod yr oriau gwylio ‘brig’ – rhwng 6pm a 10.30pm – dylai o leiaf 90% o’r rhaglenni ar BBC Two fod yn rhaglenni gwreiddiol, a fydd yn cyfateb i’r gofyniad presennol ar gyfer BBC One (edrychwch ar y tabl isod).

Newyddion a materion cyfoes: Rydyn ni’n bwriadu cynyddu’r gofynion blaenorol ar gyfer newyddion a materion cyfoes – gan gynnwys ar gyfer BBC One a BBC Two – lle mae’r BBC wedi bod yn rhagori ar y gofynion, er mwyn diogelu’r genre pwysig yma. Yn ystod y cyfnodau gwrando brig, byddai’n rhaid i Radio 2, am y tro cyntaf, ddarlledu o leiaf tair awr o newyddion a materion cyfoes bob wythnos, a byddai’n rhaid i Radio 1 ddarlledu bwletin newyddion estynedig yn ystod y cyfnodau gwrando brig o ddydd Llun i ddydd Gwener. Ar hyn  bryd nid ydy’r dyletswyddau hyn ar y naill orsaf na’r llall yn ystod yr oriau gwrando brig.

Cerddoriaeth: Mae’r BBC yn chwarae rhan unigryw o ran arddangos genres a doniau cerddorol i bobl ar hyd a lled y wlad. Byddai ein rheolau’n golygu y dylai cyfran sylweddol o’r gerddoriaeth newydd sy’n cael ei chwarae gan Radio 1 a Radio 2 fod gan artistiaid newydd ac artistiaid sy’n datblygu yn y DU. Dylai Radio 3 barhau i chwarae rhan ganolog o ran cefnogi cerddoriaeth glasurol y DU, gan gomisiynu o leiaf 25 o weithiau cerddorol newydd bob blwyddyn a datblygu cysylltiadau gyda cherddorfeydd, cwmnïau opera a gwyliau yn y DU, heb fod yn rhai’r BBC.

Y celfyddydau a dysgu: Byddai ein cynlluniau’n golygu y byddai gofynion llymach ar BBC One a BBC Two ar gyfer dangos rhaglenni am y celfyddydau, cerddoriaeth a chrefydd, gan gynnwys gofynion newydd i ddangos rhai yn ystod yr oriau gwylio brig.

Plant: Byddai rheolau newydd yn mynnu bod CBBC yn dangos o leiaf 400 awr – a CBeebies yn dangos o leiaf 100 awr – o raglenni newydd sbon a fydd wedi’u comisiynu yn y DU bob blwyddyn. Byddai’n rhaid i CBeebies ddarparu cynnwys mewn nifer o genres sy’n cefnogi dysgu plant cyn oed ysgol.

Chwaraeon: Dylai’r BBC ddarparu sylw unigryw i chwaraeon ar gyfer cefnogwyr yn holl wledydd y DU. Canfu ymchwil Ofcom fod pobl eisiau i’r BBC roi sylw i ystod eang o gampau. Felly byddwn yn mynnu bod Radio 5 Live yn darparu sylwebaeth fyw, newyddion a rhaglenni a fydd yn rhoi sylw i o leiaf 20 o gampau, er mwyn helpu i gefnogi’r rheini nad ydynt yn cael y sylw maent yn ei haeddu.

Adlewyrchu’r DU i gyd: Mae Ofcom eisiau gweld y BBC yn adlewyrchu ac yn buddsoddi ym mhob rhan o’r DU. Felly rydyn ni’n cyflwyno cwotâu sylfaenol ar gyfer pob gwlad yn y DU. Mae hyn yn golygu ei bod yn rhaid i’r BBC wario’r un faint ar raglenni, y pen, yng Nghymru, Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon, yn ogystal â sicrhau bod o leiaf hanner y rhaglenni sy’n cael eu dangos yn genedlaethol ac sy’n cael eu cynhyrchu yn y DU yn cael eu gwneud y tu allan i Lundain.

Hefyd, cyn bo hir byddwn ni’n adolygu ein harweiniad ar raglenni sy’n cael eu gwneud y tu allan i Lundain, er mwyn sicrhau bod y cynyrchiadau hyn yn gwneud cyfraniad go iawn at economïau creadigol gwledydd a rhanbarthau’r DU, a allai gynnwys gwneud mwy o raglenni neu fwy o fuddsoddiad yn yr ardaloedd hyn.

Byddai Cod Ymarfer Amrywiaeth newydd i ddatgan sut bydd y BBC yn comisiynu rhaglenni sy’n portreadu poblogaeth gyfan y DU yn ddilys. A bydd yn rhaid i’r BBC gyflwyno adroddiad blynyddol ynghylch sut mae wedi adlewyrchu, cynrychioli a gwasanaethu cymunedau amrywiol y DU i gyd – gan ganolbwyntio ar oed, rhyw, anabledd a hil, ymysg nodweddion eraill.

Dywedodd Kevin Bakhurst, Cyfarwyddwr Polisi Cyfryngau a Chynnwys Ofcom: “Y BBC ydy conglfaen darlledu yn y DU. Dylai ddarparu cynnwys o ansawdd i’w holl gynulleidfa, gyda rhaglenni sy’n adlewyrchu diwylliant cyfoethog y DU a gan arddangos ei holl ddoniau.

“Rydyn ni wedi gofyn i wylwyr ac i wrandawyr beth maen nhw’n ei werthfawrogi fwyaf am y BBC, ac mae ein cynlluniau’n adlewyrchu’r hyn roedden nhw wedi’i ddweud wrthym ni. Rydyn ni nawr eisiau clywed safbwyntiau ehangach y rheini sy’n talu ffi’r drwydded.”

Safonau rhaglenni uchel

Er mwyn sicrhau bod rhaglenni’r BBC yn cyrraedd y safonau uchaf, mae Ofcom wedi cyhoeddi diweddariadau i’r Cod Darlledu heddiw – y llyfr rheolau ar gyfer darlledwyr yn y DU sy’n gosod y safonau ar gyfer cynnwys rhaglenni.

Bydd newidiadau heddiw yn golygu y bydd y Cod, am y tro cyntaf, yn berthnasol yn llawn i wasanaethau darlledu’r BBC a’r iPlayer.

Y camau nesaf

Daw ymgynghoriad heddiw i ben ar 17 Gorffennaf. Byddwn ni’n ystyried adborth pawb cyn cyhoeddi fframwaith terfynol a thrwydded gweithredu erbyn yr hydref. Rydyn ni’n disgwyl i’r BBC ystyried ein Trwydded Weithredu ddrafft gan ei hadlewyrchu yn ei gynllun creadigol ei hun.

NODIADAU I OLYGYDDION

1.

Gofynion arfaethedig ar gyfer cynyrchiadau gwreiddiol y BBC

Mae’r gofynion presennol yn cael eu dangos mewn cromfachau

Rhaid i’r BBC sicrhau bod y cyfrannau canlynol o gyfanswm oriau rhaglenni ei sianeli yn gynyrchiadau gwreiddiol, a gomisiynir gan y BBC i’w dangos yn y DU

Rhaid i’r BBC sicrhau bod y cyfrannau hyn o oriau rhaglenni cyfnod brig (6-10.30pm) ei sianeli yn gynyrchiadau gwreiddiol, a gomisiynir gan y BBC i’w dangos yn y DU

BBC One

75% (70%)

90% (90%)

BBC Two

75% (70%)

90% (80%)

BBC Four

75% (70%)

60% (50%)

BBC Parliament

90% (90%)

-

BBC News Channel

90% (90%)

-

CBBC

72% (70%)

-

CBeebies

70% (70%)

-

BBC Alba

75% (gofyniad newydd)

-

3. Mae rhai o’r amodau sydd wedi cael eu cynnig heddiw yn berthnasol i flynyddoedd calendr, ac mae’r rhai eraill yn berthnasol i flynyddoedd ariannol. Rydyn ni’n cynnig y daw’r grŵp cyntaf i rym ar 1 Ionawr 2018, a’r ail grŵp ar 1 Ebrill 2018.