Mae'r cynnwys hwn ar gael yn Saesneg yn unig.

Ffordd o Fyw Digidol: Pobl ifanc 16 – 24

14 Mai 2009

Crynodeb gweithredol

Diben yr adroddiad hwn yw rhoi gorolwg o lythrennedd cyfryngau ymysg oedolion ifanc rhwng 16 – 24 oed yn y DU. Nod yr adroddiad yw cefnogi pobl sydd yn gweithio yn y maes hwn i ddatblygu a hyrwyddo llythrennedd cyfryngau ymysg y grŵp hwn. Mae’n seiliedig ar raglen ymchwil llawer mwy – Archwiliadau Llythrennedd Cyfryngau Ofcom a gyhoeddwyd yn 2008 .

Mynediad

O’u cymharu â’r boblogaeth oedolion yn gyffredinol mae oedolion ifanc yn fwy tebygol o fod yn byw mewn cartrefi gyda theledu digidol a rhyngrwyd, gan ddefnyddio dyfeisiadau cyfryngau newydd fel ffonau symudol, chwaraewyr MP3 a chonsolau gemau. Ac yn groes i hynny mae’r defnydd rheolaidd o’r cyfryngau mwy traddodiadol, fel teledu a radio, yn is na’r lefel ar gyfer oedolion yn gyffredinol.

Dewis a defnydd o gyfryngau

Mae datblygiadau mewn technoleg ddigidol wedi cael effaith sylweddol ar ddewisiadau cyfryngau oedolion ifanc; mae oedolion ifanc yn fwy tebygol o ddweud y byddent yn methu ffonau symudol, y rhyngrwyd a chwaraewyr MP3 nag a fyddai oedolion yn gyffredinol ac mae oedolion ifanc yn llawer mwy tebygol nag oedolion yn gyffredinol i ddefnyddio mwy nag un dyfais cyfryngau ar yr un pryd.

Ar y cyfan mae oedolion ifanc yn fwy tebygol o fod â diddordeb mewn, ac yn hyderus wrth ddefnyddio’r gwasanaethau a’r gweithgareddau sydd ar gael trwy gyfrwng teledu digidol, y rhyngrwyd a ffonau symudol nag y mae oedolion yn gyffredinol.

Cyllid a rheoleiddio

O’u cymharu ag oedolion yn gyffredinol, nid yw oedolion ifanc yn ymwybodol ar y cyfan o sut y mae rhaglenni teledu a gorsafoedd radio yn cael eu cyllido ac a ydynt yn cael eu rheoleiddio ai peidio. Yn ogystal â hyn, ychydig o oedolion ifanc ar y cyfan sydd yn ymwybodol o’r trothwy teledu 9pm.

Er eu bod yn defnyddio’r rhyngrwyd yn amlach, nid yw oedolion ifanc mor ymwybodol o sut y mae peiriannau chwilio a gwefan y BBC yn cael eu cyllido ac nid oes ganddynt syniad clir ynglŷn â’r ffaith bod cynnwys y rhyngrwyd yn cael ei reoleiddio ai peidio.

Canolbwyntio ar y rhyngrwyd

Yn ogystal â bod yn fwy tebygol o fod â rhyngrwyd yn y cartref, mae oedolion ifanc yn defnyddio’r rhyngrwyd ar gyfer amrywiaeth ehangach o ddibenion ac am hirach yn ystod wythnos arferol o’u cymharu ag oedolion yn gyffredinol.

Mae dros hanner defnyddwyr rhyngrwyd sydd yn oedolion ifanc wedi sefydlu proffil ar safle rhwydweithio cymdeithasol ac mae gan y rhan fwyaf o’r rhain broffil ar fwy nag un safle. Mae gan hanner osodiadau preifatrwydd sydd yn cyfyngu ar bwy sydd yn gallu gweld eu proffiliau.

Er bod y defnydd o’r rhyngrwyd, a hyder o ran defnyddio gwasanaethau a swyddogaethau yn uwch ymysg oedolion ifanc, mae’r diddordeb mewn a’r hyfder mewn defnyddio offer diogelwch rhyngrwyd ar yr un lefel a gar gyfer holl ddefnyddwyr rhyngrwyd sydd yn oedolion.

Mae’r rhan fwyaf o oedolion ifanc sydd yn defnyddio’r rhyngrwyd yn hyderus iawn wrth chwilio am yr hyn y maent ei eisiau ar-lein ac o ran defnyddio’r elfennau creadigol sydd ar gael iddynt ar-lein. Mae gan leiafrif yr un graddfa o hyder o ran gallu dweud a yw gwefan yn onest ac yn ddibynadwy ai peidio.

Mae oedolion ifanc yn llai tebygol o wneud unrhyw fath o farn am wefan cyn nodi manylion personol, yn llai tebygol o fod â phryderon ynglŷn â nodi manylion personol ar-lein, ac nid yw ychydig dros un o bob pump yn cynnal gwiriadau cyn defnyddio gwefannau newydd .

O fewn y boblogaeth o oedolion ifanc, agweddau ac ymddygiad yr oedolion iau – y rhai rhwng 16 a 19 oed – yw’r mwyaf trawiadol. Yr oedolion iau hyn sydd fwyaf tebygol o rannu gwybodaeth a lawr lwytho cynnwys o’r rhyngrwyd ac ar yr un pryd yn llai tebygol o wneud unrhyw wiriadau na chreu barn, ac maent yn fwy tebygol o gredu bod y rhyngrwyd wedi’i reoleiddio.

Dysgu

Mae profiad o ddysgu am dechnoleg digidol trwy gyfrwng dosbarthiadau neu trwy gyfrwng unrhyw fath arall o hyfforddiant yn sylweddol mwy cyffredin ymysg oedolion ifanc rhwng 16 – 24 oed nag ymysg oedolion yn gyffredinol. Mae gan oedolion ifanc fwy o awydd hefyd i ddysgu rhagor am yr agweddau o dechnoleg digidol yr holwyd amdano yn yr ymchwil, o’i gymharu ag un i bob tri ar draws y boblogaeth oedolion yn gyffredinol.

Mae’n well gan oedolion ifanc ddysgu am ddefnyddio technoleg digidol trwy holi ffrindiau neu deulu, trwy hap a damwain a thrwy ddarllen y llawlyfr.