Yn unol â'n dyletswyddau o dan adran 161 o Ddeddf Diogelwch Ar-lein 2023 (y Ddeddf), mae Ofcom wedi cynnal asesiad o'r rôl y mae siopau apiau yn ei chwarae ym mhrofiadau plant ar-lein. Nid yw siopau apiau yn wasanaethau rheoleiddiedig o dan y Ddeddf ar hyn o bryd.
Mae ein hadroddiad yn asesu'r defnydd presennol o sicrwydd oedran gan ddarparwyr siopau apiau, a’i effeithiolrwydd. Rydym hefyd yn ystyried a fyddai diogelwch plant ar-lein yn cael ei ddiogelu'n well pe bai darparwyr siopau apiau yn gwneud mwy o ddefnydd o sicrwydd oedran, neu fathau penodol o sicrwydd oedran, neu fesurau eraill.
Mae siopau apiau yn chwarae rhan bwysig wrth lunio profiadau plant ar-lein
Gwelsom fod siopau apiau yn borth i blant ddarganfod, cyrchu a lawrlwytho apiau, a’u bod hefyd yn pennu rheolau ar gyfer datblygwyr apiau ac yn penderfynu sut mae apiau yn cael eu cyflwyno i ddefnyddwyr.
Mae siopau apiau yn rhan o ecosystem ar-lein ehangach sydd hefyd yn cynnwys dyfeisiau, systemau gweithredu a gwasanaethau rheoleiddiedig. Er y gall siopau apiau ddylanwadu ar sut mae plant yn darganfod a chael mynediad at wasanaethau ar-lein, mae gwasanaethau rheoleiddiedig yn parhau i fod yn gyfrifol am gyflawni eu dyletswyddau o dan y Ddeddf, gan gynnwys defnyddio sicrwydd oedran hynod effeithiol lle bo angen a rhoi mesurau ar waith i ddiogelu plant rhag niwed ar-lein.
Mae ein dadansoddiad yn dangos y gallai siopau apiau wneud mwy i ddiogelu plant ar-lein drwy wneud mwy o ddefnydd o ddulliau sicrwydd oedran hynod effeithiol. Nid oedd y siopau apiau yr edrychwyd arnynt yn defnyddio sicrwydd oedran yn gyson i sefydlu'n gywir a oedd defnyddiwr yn blentyn, ac felly prin oedd y cymhelliant i blant hunan-ddatgan eu hoedran yn gywir.
Fodd bynnag, ni fyddai sicrwydd oedran ar ei ben ei hun yn arwain at ddiogelu plant yn well ar-lein. Byddai angen gwybodaeth ddibynadwy am apiau hefyd, gan gynnwys eu haddasrwydd oedran a'r risgiau y gallant eu cyflwyno i blant; a chymhwyso mesurau diogelu wedi’u cynllunio’n dda ar gyfer siopau apiau.
Gallai offer a rheolaethau rhieni hefyd chwarae rôl ategol wrth gefnogi profiadau ar-lein plant.
Y camau nesaf ar gyfer siopau apiau
Mae'r dulliau a archwiliwyd yn yr adroddiad hwn yn codi ystyriaethau pwysig o ran technegol, polisi a chydymffurfiaeth mewn perthynas ag unrhyw fodel rheoleiddio posibl yn y dyfodol sy'n cynnwys siopau apiau. Os bydd y llywodraeth yn penderfynu rheoleiddio siopau apiau, bydd angen iddi ystyried nifer o ffactorau perthnasol, gan gynnwys pa ddarparwyr siopau apiau fyddai o fewn cwmpas y rheolau, dyluniad rheoleiddiol a thechnegol unrhyw gyfundrefn, a'r ffordd y bydd yn rhyngweithio â'r fframwaith rheoleiddio presennol.
Ochr yn ochr â'r adroddiad hwn, rydym wedi cyhoeddi ein hasesiad cyflym o sicrwydd oedran effeithiol iawn yn 16 oed, i lywio’r ddadl seneddol ar y rheoliadau drafft ar y gwaharddiad cyfryngau cymdeithasol. Mae'r asesiad hwnnw'n nodi y gallai siopau apiau, ochr yn ochr â rhannau eraill o'r ecosystem ar-lein, chwarae rôl wrth helpu i roi cyfyngiadau ar sail oedran ar waith.