Mae rhwydweithiau cyfathrebiadau’r DU yn hanfodol i fywyd bob dydd. Mae pobl yn dibynnu arnynt i gysylltu â ffrindiau a theulu, cael mynediad at wasanaethau ar-lein, gwneud taliadau a galw'r gwasanaethau brys. Mae busnesau a gwasanaethau cyhoeddus hefyd yn dibynnu arnynt i weithredu'n effeithiol.
Mae angen i ddarparwyr cyfathrebiadau reoli risgiau gan gynnwys tywydd garw, tarfu ar bŵer, ymosodiadau seiber, methiannau meddalwedd a materion gweithredol, yn ogystal â dibyniaeth ar seilwaith ehangach fel pŵer, gwasanaethau cwmwl, canolfannau data a chyflenwyr.
Heddiw, rydym wedi cyhoeddi cyngor i helpu defnyddwyr i baratoi ar gyfer tywydd garw ac amharu ar gyfathrebiadau. Ochr yn ochr â'r cyngor hwnnw, mae'r blog hwn yn esbonio rôl Ofcom wrth gefnogi rhwydweithiau a gwasanaethau cyfathrebiadau gwydn, gan gynnwys goruchwylio sut mae darparwyr cyfathrebiadau yn nodi risgiau gwytnwch, yn paratoi ar eu cyfer ac yn eu lleihau.
Nid yw gwytnwch yn golygu dileu pob risg bosibl, ond mae’n rhaid i ddarparwyr reoli risgiau mewn ffordd sy'n adlewyrchu natur eu rhwydweithiau a'u gwasanaethau, y cwsmeriaid sy'n dibynnu arnynt, ac effaith bosibl unrhyw aflonyddwch.
Sut rydym yn goruchwylio gwytnwch rhwydweithiau a gwasanaethau
Mae'r llywodraeth yn gosod y fframwaith deddfwriaethol a pholisi ar gyfer gwytnwch telathrebu, gan gynnwys drwy Ddeddf Cyfathrebiadau 2003 a Ddeddf Telathrebu (Diogelwch) 2021. Mae Ofcom yn gyfrifol am fonitro cydymffurfiaeth darparwyr â'u rhwymedigaethau gwytnwch a diogelwch.
Mae'r tabl isod yn crynhoi sut rydym yn gwneud hyn yn ymarferol.
|
Beth rydyn ni'n ei wneud |
Beth mae hyn yn ei olygu yn ymarferol |
|
Cyfathrebu disgwyliadau clir ymlaen llaw |
Rydym yn cyhoeddi canllawiau sy'n esbonio sut rydym yn disgwyl i ddarparwyr gydymffurfio â'u rhwymedigaethau. Mae hyn yn cynnwys cymryd mesurau priodol a chymesur er mwyn nodi a lleihau risgiau, paratoi ar gyfer digwyddiadau a chyfaddawdau diogelwch, cynnal argaeledd, perfformiad ac ymarferoldeb eu rhwydweithiau a'u gwasanaethau, lleihau effaith tarfu pan fyddant yn digwydd, ac adrodd am ddigwyddiadau sylweddol. |
|
Monitro sut mae darparwyr yn cyflawni eu rhwymedigaethau |
Rydym yn casglu ac yn asesu gwybodaeth gan ddarparwyr, gan gynnwys gwybodaeth am ddigwyddiadau, risgiau a dibyniaethau. Mae hyn yn ein helpu i ddeall sut mae darparwyr yn nodi, rheoli a pharatoi ar gyfer risgiau gwytnwch. |
|
Ymgysylltu â darparwyr, y llywodraeth a chyrff arbenigol |
Rydym yn gweithio gyda darparwyr cyfathrebiadau, llywodraeth, NCSC, rheoleiddwyr eraill (domestig a rhyngwladol) a chyrff arbenigol i adeiladu ein dealltwriaeth o risgiau, gan gynnwys lle bo dibyniaethau traws-sector fel pŵer. |
|
Ymchwilio a gorfodi lle bo'n briodol |
Pan fyddwn yn nodi achosion posibl o ddiffyg cydymffurfio, gallwn ymchwilio a, lle bo hynny'n briodol, cymryd camau gorfodi. Rydym hefyd yn defnyddio tystiolaeth o ddigwyddiadau a datblygiadau marchnad ehangach i benderfynu a oes angen i'n canllawiau neu ddull goruchwylio esblygu. |
Mae gwytnwch yn gyfrifoldeb a rennir
Ni all Ofcom ddarparu gwytnwch telathrebu da ar ei ben ei hun. Mae darparwyr cyfathrebiadau yn gyfrifol am ddylunio, gweithredu ac adfer eu rhwydweithiau a'u gwasanaethau. Y llywodraeth sy’n gosod y fframwaith deddfwriaethol a pholisi cyffredinol. Mae sectorau eraill, yn enwedig ynni, hefyd yn chwarae rhan bwysig am fod rhwydweithiau cyfathrebiadau yn dibynnu arnynt i weithredu'n effeithiol.
Yn ymarferol, mae hyn yn golygu bod ein rôl yn amrywio gan ddibynnu ar y math o risg. Er enghraifft, ar gyfer digwyddiadau sy'n gysylltiedig â'r tywydd neu ddigwyddiadau gweithredol, rydym yn casglu tystiolaeth, yn asesu sut mae darparwyr wedi paratoi ac ymateb, ac yn dysgu gwersi i lywio ein gwaith goruchwylio yn y dyfodol. Lle bo dibyniaethau traws-sector, megis pŵer, rydym yn gweithio gyda'r llywodraeth, diwydiant a rheoleiddwyr eraill i wella dealltwriaeth a nodi meysydd lle gallai fod angen cydlynu pellach.
Bydd ein dull yn parhau i esblygu wrth i'r dirwedd risg newid. Byddwn yn gweithio gyda'r llywodraeth, diwydiant, rheoleiddwyr eraill a chyrff arbenigol i gryfhau ein dealltwriaeth o risgiau gwytnwch, cefnogi parodrwydd effeithiol a sicrhau bod darparwyr yn cyflawni eu rhwymedigaethau.